Zimno-ciepło, czyli jak jedzenie wpływa na termikę ciała

zimno-kocyk„Jest zima to musi być zimno” – głosi mądrość z pewnego kultowego filmu. Na szczęście czasy się zmieniły, a wraz z nimi nie tylko mentalność , ale również poziom świadomości dotyczącej funkcjonowania naszego organizmu i tego, w jaki sposób możemy nań wpływać za pośrednictwem diety.

Nabiał wychładza, kasza rozgrzewa

O tym, że poszczególne produkty żywnościowe mogą rozgrzewać bądź wychładzać organizm, wiemy od dawna, ale dopiero teraz zaczynamy w pełni świadomie wracać do dobrych nawyków naszych przodków, którzy instynktownie wybierali produkty dostosowane do sezonu i jogurt-z-owocamizewnętrznych warunków atmosferycznych. I wbrew naszym odruchowym skojarzeniom nie dotyczy to prostej zależności pomiędzy kalorycznością posiłku a poziomem życiowej energii, której tak nam brakuje w jesiennych i zimowych miesiącach; właściwości energetyczne żywności są niezależne od jej wartości kalorycznej, zawartości tłuszczu czy cukru. Coraz częściej odwołujemy się do znanych już z nauk Hipokratesa oraz ze starożytnej medycyny chińskiej koncepcji podziału żywności na produkty gorące, ciepłe, chłodne, zimne oraz neutralne. I bynajmniej nie chodzi tu o rzeczywistą temperaturę potraw (choć ta również ma niebagatelne znaczenie, o czym później) lecz o ich konkretny, indywidualny wpływ na organizm, związany z pierwotną funkcją danego pokarmu.

Zgodnie z tą teorią, w chłodnych miesiącach powinniśmy radykalnie zmienić dietę, dążąc do rozgrzania organizmu. W tym celu unikamy produktów zimnych.  Zaliczymy do nich przede wszystkim:

  • Jogurty, twaróg, kefir, maślanka, śmietana  – produkty te działają silnie nawilżająco i wychładzająco;
  • Ser żółty;
  • Cytrusy – świetnie spełniają swoją silnie wychładzającą rolę w tropikach, czyli tam, skąd pochodzą;
  • Inne owoce: truskawki, agrest, porzeczki, kiwi, rabarbar, mango, arbuz, ananas, kokos;
  • Soki owocowe;
  • Cukier i słodycze;
  • Cykoria
  • Kaczka
  • Mięso zająca
  • Pomidory
  • Pieczarki
  • Fasola mung
  • Białe wino
  • Herbata z mięty
  • Herbata z hibiskusa
  • Produkty z białej mąki: chleb, bułki, ciastka
  • Ocet spirytusowy

kasza-rozgrzewajace-produkty-na-jesienJesienią, zimą oraz na przedwiośniu nasza dieta powinna bazować na produktach rozgrzewającychpieczona-baranina – wśród nich prym wiedzie kasza gryczana, a także jaglana, mięsa: jagnięcina, baranina, dziczyzna, wieprzowina, ryby: węgorz, okoń, pstrąg, dorsz, sardynka, tuńczyk, łosoś, a także krewetki, mięso kraba, marchew, pietruszka, koper, dynia, por, cebula, czosnek i chrzan, czerwone wino – zwłaszcza grzane z przyprawami, miód pitny. Jeśli lubimy sery, to najlepiej jedzmy kozi i pleśniowy – w przeciwieństwie do pozostałych rodzajów sera i twarogu, te nie wychładzają, są neutralne. Najsilniej organizm rozgrzewają odpowiednie przyprawy: imbir, cynamon, chili, pieprz, curry, koper włoski i gałka muszkatołowa, goździki, pieprz, ziele angielskie, goździki, kardamon, kurkuma.czosnek-chilli-rozgrzewajaca-zywnosc

Gotuj, piecz, duś

Na termikę żywności wpływa także długość i sposób obróbki cieplnej – w chłodnych miesiącach najkorzystniejsze dla organizmu będą potrawy długo gotowane, szczególnie w postaci zup (nie dotyczy to jednak zupy pomidorowej, ogórkowej, szczawiowej – te wychładzają), lub duszonych warzyw i mięs. Owoce natomiast najlepiej spożywać pieczone lub gotowane – na przykład jako kompoty lub w postaci owsianki owocowej.

Poranna rozgrzewka

Popularne twierdzenie, że śniadanie powinno być najważniejszym posiłkiem w ciągu dnia, w sezonie jesiennym i zimowym nabiera szczególnego znaczenia. Rozgrzanie żołądka i solidny zastrzyk energii rano jest kluczową sprawą, by czuć się dobrze (i nie marznąć) przez pierwszą połowę dnia. Nie mówimy tu bynajmniej o ciężkim i tłustym śniadaniu – zimą nie mamy tyć (choć niektórzy uparcie twierdzą, że to nieuniknione), lecz dostarczyć organizmowi odpowiednią porcję pudding-ryzowy-z-cynamonem-owsianka-cieple-sniadaniedługotrwałej energii w postaci lekkostrawnych produktów. Obciążanie żołądka tylko pogorszy nasze samopoczucie, spowoduje senność, znużenie i pogłębi chęć zapadnięcia w zimowy sen.

Jakie więc powinno być nasze śniadanie, gdy na zewnątrz chłodno? Konieczne ciepłe, solidne, ale lekkostrawne, dostarczające energii na długo. A zatem: bogate w węglowodany złożone, które w odróżnieniu od cukrów prostych są wolniej wchłaniane i spalane, dając uczucie sytości na wiele godzin i nie powodują gwałtownych wahań poziomu glukozy w surowicy, objawiających się zmęczeniem i osłabianiem koncentracji (oraz, najczęściej, ochotą na kolejną porcję czekolady). Najlepszy wybór na poranny „rozruch” to owsianka gotowana  na wodzie z jabłkiem, rodzynkami i cynamonem, ciepłe grzanki z pełnoziarnistego chleba, jajka (należą do produktów neutralnych) – taki start rozgrzeje nasz organizm i dostarczy energii na wiele godzin. Coraz częściej wraca się do zwyczaju jedzenia na śniadanie tego, co zostało z obiadu z dnia poprzedniego – zupy, kaszy gryczanej, gotowanych jarzyn z chudym mięsem. Spróbujcie – to rzeczywiście znakomity sposób na udany początek dnia, który sprawi, że długo będziemy syci i pełni energii.

Powinniśmy natomiast wyzbyć się naszych długoletnich przyzwyczajeń związanych ze spożywaniem niezmiennie przez cały rok wysokobiałkowych, zimnych śniadań „na szybko”: jogurtów (szczególnie owocowych i dosładzanych – te wychładzają najbardziej), twarożków, kanapek z białego chleba z żółtym lub białym serem, zimnego mleka z surowym musli lub wysoko przetworzonymi płatkami.yummy-soup-791393-m

Czyżby zatem powrót do „babcinych” sposobów na przetrwanie zimy? Poniekąd tak – lecz pamiętajmy o dostosowaniu rozgrzewającej diety do naszego trybu życia, zapotrzebowania energetycznego i zasad profilaktyki prozdrowotnej. Postawmy na tradycyjne domowe potrawy oparte na kaszach, warzywach, mięsie i rybach, dbając jednocześnie o ograniczenie niekorzystnych dla organizmu tłuszczów zwierzęcych oraz cukrów prostych. Taka dieta, wykorzystująca naturalne właściwości produktów żywnościowych  i łącząca to co najlepsza z tradycji naszych przodków ze współczesną wiedzą z zakresu zdrowia i dietetyki pozwoli nam cieszyć się zdrowiem i świetnym samopoczuciem przez okrągły rok.


VN:D [1.9.22_1171]
Rating: 10.0/10 (2 votes cast)
Zimno-ciepło, czyli jak jedzenie wpływa na termikę ciała, 10.0 out of 10 based on 2 ratings

Skomentuj...